|
دو
رويكرد فلسفي؛ تحليلي و قارهاي  
هیچ تعریفی از فلسفه را، بدون نوعی
شناخت از اصول و عقاید خاص مکتب های گوناگون نمی توان درک و ارزیابی نمود. به طور
خلاصه، جایگاه مناسب برای ارائۀ تعریف نه در آغاز مطالعۀ فلسفه بلکه در پایان آن
است. (استیس، 24). تحلیلی:بنا بر دیدگاه دامت، اصل موضوع فلسفه تحلیلی این است که
می توان از طریق تفسیر فلسفی زبان، به تحلیل فلسفی اندیشه نائل شد.(پایا، 24) از
این روست تقدّم زبان بر اندیشه. امّا در این صورت، حق با راس است که دامت باید فکری
به حال این مطلب کند که: اوانس -که دامت او را در زمرۀ تحلیلیان می پندارد- تقدّم
زبان بر اندیشه را معکوس می کند. (راس، 209) البتّه نقطۀ شروع (به خصوص تاریخی)
ماجرا را در پیش از این ها باید جست و جو کرد...
نوروز در فرهنگ شیعه
رسول جعفریان
بحث
از نوروز در فرهنگ شیعه، از قرن پنجم به بعد مطرح شد و تا آنجا که به
منابع برجاى مانده مربوط مىشود، نخستین بار در مختصر مصباح شیخ طوسى
از آن یاد شد. پس از آن در منابع دیگر هم وارد گردید. در این مقاله سیر
ورود آن در منابع شیعه و موضعگیرى فقهاى شیعه در باره آن را توضیح
خواهیم داد. نوروز یا روزِ نو در همه تقویمها، دورهها و در میان همه
فرهنگها، با اسامى گوناگون مطرح بوده و هست. گردش زمین به دور خورشید
و پدید آمدن روز و شب و فصول سال و نیز حرکت ماه بر گرد زمین، بشر را
به محاسبه واداشته و به طور طبیعى، تقویم را پدید آورده است.
بررسی دیدگاه عدالتخواهی شهید مزاری در پرتو نظریههای عدالت
به منظور گرامیداشت هفدهمین
سالگرد شهادت مظلومانه رهبر شهید، استاد عبدالعلی مزاری(ره) روز یکشنبه ۲۱ حوت ۱۳۹۰
نشست علمی «بررسی دیدگاههای عدالتخواهی رهبر شهید در پرتو نظریههای عدالت» در
شهر قم برگزار گردید. این نشست علمی که به همت اانجمن علمی پژوهشی فلسفه و
حمایتهای مجتمع آموزشعالی فقه، در مدرسه حجتیه برگزار گردید، با قرائت زیبایی از
آیات کلام الله مجید توسط آقای علیرضا احمدی از قاریان و مداحان مطرح مجتمع
آموزشعالی فقه، آغاز گردید. بعد از قرائت قرآنکریم، دکتر حیات الله رسولی سخنرانی
علمی و جذاب شان را ارائه نمود. ایشان ضمن عرض تسلیت هفدهمین سالگرد شهادت استاد
شهید عبدالعلی مزاری(ره) گفتند: خداوند را سپاسگذارم از اینکه در یک نشست علمی
حضور دارم که در آن مباحث مربوط به اندیشههای عدالتخواهی حجت الاسلام و المسلمین
استاد شهید مزاری(ره)...
نقد
كتاب: نقد مباني هرمنوتيكي نظريه قرائتهاي مختلف از دين
انجمن علمي پژوهشي فلسفه نشست علميـ
پژوهشي را در نقد و بررسي كتاب «نقد مباني هرمنوتيكي نظريه قرائتهاي مختلف از دين»
بتاريخ 3/12/1390 برگزار نمود. كتاب ياد شده از تأليفات آقاي قربانعلي هادي است كه
در حدود 370 صفحه در موضوع فلسفه و كلام و در ريز موضوع نقد مبناي هرمنوتيكي نظريه
تعدد قرائتها، نگارش يافته، و در اواخر سال 1388 توسط انتشارات بين المللي المصطفي
چاپ گرديد. پس از تلاوت آياتي از كلام الله مجيد توسط
جناب آقاي موحدي، دبير علمي اين نشست جناب آقاي محمد حنيف طاهري با تبيين گذرا از
نحلههاي هرمنوتيك و چيستي آن و ارتباط برخي از نحلههاي هرمنوتيك با نظريه تعدد
قرائتها، اذهان مخاطبان
و انديشمندان حاضر را براي شنيدن نقدهاي عميق و سازندة منتقدان محترم جناب
آقاي سبحان دانش و جناب آقاي علوي از اثر مزبور، آماده نمود، آنگاه به نويسنده
كتاب آقاي قربانعلي هادي مطرح شد كه معرفي اجمالي از اثر مورد نقد ارائه دهد.
1. ارائه و معرفي اجمالي كتاب؛
نويسنده اثر قربانعلي هادي پس از اظهار امتنان و سپاسگزاري از مجموعة مدرسة عالي
بويژه دوستان انجمن علمي فلسفه و از ناقدان فرهيخته جناب آقاي دانش و آقاي علوي و
حضار ارجمند، به معرفي آن اثر پرداخت.
سرگذشت
غم انگیز تفکر فلسفی در افغانستان
سرزمین و
حوزهي جغرافيايي که در صدههای اخیر نام افغانستان بر آن نهاده شده
است از دير باز تلاقيگاهِ تمدنها، فرهنگها، باورها و سنتهاي مختلف
فکري و فلسفي بوده است. ميتوان گفت افغانستان پيوند دهندهي سه آيين
بزرگ بوديسم، زرتشتي، و اسلام به همديگر است. هرآييني، سنتهاي فکري و
کلامي خود را دارد و بهرهي هرکدام از عقلانيت و تفلسف به فراخور
نيازها و ضرورتهاي آن متفاوت است. در اين ميان سنت فلسفي بودايي و
هندويسم در شرق، يک سنت فکري و فلسفي غني و پويا بوده و هست و همينطور
سنت فلسفي اسلامي نيز از آغاز سدههاي نخستين اسلامي تا کنون يک جريان
زنده و فعال بوده است.
عدالت و خودکامگی در فلسفه سیاسی فارابی
در اندیشه سیاسی فارابی، عدالت از مفاهیم کلیدی
است و حتی در محتوایی بسیار متنوعتر و گسترده تر از فلاسفه یونان طرح
می شود. موضوع اصلی اندیشه وی برعکس افلاطون، عدالت نیست، بلکه سعادت
است. بحث او با خداشناسی، نبوت و مسائل مربوط به آن دو آغاز می شود، و
به عدالت می انجامد که فرعی از همین مباحث است و با آنها ارتباطی
تنگاتنگ دارد.فارابی ضمن ارائه تعریفهای گوناگون از عدالت، سعی دارد تا
عدالت عقلی را با آموزه های دینی هماهنگ سازد. وی ماهیت عدالت در مدینه
های مضادّ را به معنای تغلب و استیلا می داند. در این جوامع به جای
عدالت وتعاون – که موجد رابطه صحیح سیاسی است – جور، تغالب وتغلب جریان
دارد. و این، همان بیماری سبعی وعامل انحطاط در روابط اجتماعی و نظام
سیاسی است. فارابی مشکل بنیادین نظامهای سیاسی دوره اسلامی را در
انحطاط خلافت اسلامی، جدایی بین نظر و عمل
مبانی فلسفی حقوق بشر
به برکت تلاشهایی که در مدت نیم قرن عمدتا توسط سازمان ملل صورت گرفته، حجم عظیمی
از قواعد موضوعه حقوق بشر وارد پیکره و اندام اصلی حقوق بین الملل شده و دولتها را
ملزم به متابعت ساخته است. دراین میان شاید بحث از مبانی فلسفی و نظری حقوق بشر،
بحثی غیر ضروری و اختلاف برانگیز باشد. ولی هدف اصلی این نوشته، که گزارش مختصری از
نظریات عمده قدیم و جدید دراین مساله است، عبارت است از نشان دادن اینکه حقوق بشر
علی رغم استفاده های احتمالی یا واقعی ابزاری از آن، مفهومی عمیق و ریشه دار در
تفکر انسانی و دینی است.
معرفي انجمن علمي پژوهشي فلسفه
توسعه فراگير مرزهاي دانش، ظهور توانمنديهاي دانش پژوهان سرزمينهاي مختلف جهان
اسلام در رشتههاي مختلف علمي و رونق علوم سنتي و جديد، از نشانههاي آشکار تمدن
اسلامي در آينده خواهد بود.
بدون
ترديد، يکي از محورهاي توسعه و پيشرفت علمي، ايجاد مراکز علمي و پژوهشي در رشتههاي
گوناگون ميباشد. از آنجايي که جامعة المصطفي(ص) العالميه يکي از بزرگترين مرکز
جامع علمي اسلامي متکي بر معارف اهلبيت(عليهمالسلام) است، به گونهاي که
دانشپژوهان متعدد و متنوعي از سراسر جهان اسلام در آن مشغول فعاليت علمي هستند،
زمينه سازي براي توانمندسازي آنان، ميتواند بر کارآمدي دانش پژوهان آن بيافزايد...
|
